Do czego służą grupy ISO?
W katalogach narzędzi skrawających materiały obrabiane są często opisane grupami ISO. Pozwalają one szybko ocenić, czy narzędzie jest przeznaczone do danego rodzaju materiału. Podział odnosi się do zastosowania podczas obróbki skrawaniem i stanowi wspólny język między użytkownikiem a doradcą.
| Grupa | Materiały | Co warto podać przy doborze |
|---|---|---|
| ISO P | Stale: konstrukcyjne, stopowe i zwykle stalewne. | Gatunek, twardość, stan materiału i czy występuje obróbka zgrubna lub wykończeniowa. |
| ISO M | Stale nierdzewne i żaroodporne. | Dokładny gatunek, skłonność do umocnienia, chłodzenie i wymagana jakość powierzchni. |
| ISO K | Żeliwa, np. szare, sferoidalne i ciągliwe. | Rodzaj żeliwa, twardość, skóra odlewnicza oraz obróbka na sucho lub z chłodzeniem. |
| ISO N | Metale nieżelazne, w tym aluminium, miedź i ich stopy. | Stop, tendencja do narostu, grubość wióra i wymagania dotyczące powierzchni. |
| ISO S | Żarowytrzymałe superstopy i tytan. | Konkretny stop, stabilność mocowania, wysięg narzędzia i sposób podawania chłodziwa. |
| ISO H | Stale hartowane i materiały o wysokiej twardości. | Twardość w HRC, typ operacji, naddatek oraz sztywność obrabiarki i uchwytu. |
Dlaczego sama litera nie wystarcza?
Dwa materiały należące do tej samej grupy mogą zachowywać się inaczej. Dlatego do poprawnego doboru potrzebne są: oznaczenie gatunku i twardość materiału, operacja (np. frezowanie, wiercenie, gwintowanie), wymiary detalu, maszyna, sposób mocowania i warunki chłodzenia. Te dane decydują o geometrii narzędzia, materiale ostrza, powłoce oraz parametrach startowych.
Najczęstsze pytania
Jaką grupę ISO ma stal nierdzewna?
Stale nierdzewne są oznaczane jako ISO M. Przed wyborem narzędzia warto podać dokładny gatunek i warunki obróbki.
Jaką grupę ISO ma aluminium?
Aluminium oraz inne metale nieżelazne należą do ISO N. W praktyce istotny jest również konkretny stop i ryzyko powstawania narostu.
Czy grupy ISO dotyczą także gwintowników?
Tak. Producenci gwintowników wskazują grupy materiałów, dla których dane narzędzie i jego geometria są przeznaczone. Dobór powinien uwzględniać także rodzaj otworu, rozmiar gwintu i głębokość.